روشی بدون درد برای کمک به بیماران نیازمند به پیوند

مرکز پذیره‌نویسی سلول‌های بنیادی خون‌ساز محک، به کرج رسید

  • سه شنبه, 24 بهمن 1396 07:16



مرکز پذیره‌نویسی سلول‌های بنیادی خون‌ساز محک، علاه بر تهران، به کرج آمد. ثبت نمونه از داوطلبان در این مرکز بدون گرفتن خون و با ثبت نمونه بزاق انجام می‌شود.
محک براساس بیانیه مأموریت خود و در راستای حمایت همه‌جانبه از کودکان مبتلا به سرطان، بخش پیوند سلول‌های بنیادی بیمارستان فوق‌تخصصی خود را در سال 1390 تأسیس کرد ولی همواره با چالش تأمین سلول‌ بنیادی‌ خون‌ساز سازگار با کودک نیازمند به پیوند، روبرو بوده است. چرا که یک بیمار، حدود 25 درصد شانس دارد تا از والدین، خواهر، برادر یا خویشاوندان، سلول بنیادى دریافت کند. مواردی چون تک فرزندی نیز زمینه کاهش این شانس را فراهم کرده است. در این میان تعداد اندك اعضای داوطلب در مراکز پذیره‌نویسی و بانك‌هاي داخلي، و نیز هزینه‌ی بالای جستجوی اطلاعات در مراکز بین‌المللی، مشکلات انتقال نمونه از دیگر کشورها و عدم سازگاری کامل ژنتیکی نمونه‌هاى دریافت شده از خارج کشور ضرورت توسعه مراکز پذیره‌نویسی داخلی را ایجاب می‌کند. بر همین اساس و در راستای توجه به مسئولیت اجتماعی، تفاهم‌نامه‌ای به منظور شکل‌گیری مرکز پذیره‌نویسی سلول‌های بنیادی خون‌ساز محک با بخش خصوصی در بهمن ماه 1395 منعقد شد.
در مرحله اول این طرح امکان نمونه‌گیری فقط از افراد ساکن تهران فراهم بود اما اکنون، نیکوکاران ساکن کرج نیز می‌توانند روش جدیدی از کمک به همنوع را تجربه کرده و با اهدای سلول‌های بنیادی خون‌ساز خود، نجات‌بخش یک زندگی باشند.

اولین مرکز تعیین HLA از طریق نمونه بزاق در ایران
مرکز پذیره‌نویسی سلول‌های بنیادی خون‌ساز محک، اولین مرکز در ایران است که تعیین HLA را از طریق نمونه بزاق به ثبت می‌رساند. از جمله شرایط پیوستن به این مرکز تمایل شخصی فرد به اهدای نمونه؛ سن بین 18 تا 50 سال؛ عدم سابقه بیماری بدخیم، بیماری‌های قلبی-عروقی و ریوی و دیابت وابسته به انسولین؛ عدم ابتلا به بیماری‌هایی چون ایدز و هپاتیت؛ عدم مصرف داروهای خاص به دلیل بیماری قلبی یا فشار خون؛ عدم عضویت در مرکز پذیره‌نویسی دیگر و عدم سابقه پیوند مغز استخوان، قرنیه و کلیه است.
کافی ‌است در صورت داشتن شرایط عضویت برای انجام نمونه‌گیری تعیین HLA که از طریق بزاق دهان انجام می‌شود، به دفتر محک در کرج مراجعه کنید تا پس از تکمیل فرم پرسشنامه، نمونه بزاق دهان دریافت ‌شود. اطلاعات نمونه HLA در مرکز پذیره‌نویسی محک ثبت می‌شود و در صورت سازگار بودن نمونه HLA فرد داوطلب اهدا با یک بیمار نیازمند به پیوند سلول‌های بنیادی خون‌ساز، این موضوع طی تماسی به اطلاع ایشان می‌رسد. پس از آن فرد داوطلب اهدا، به مرکز درمانی که بیمار نیازمند پیوند در آن بستری است، مراجعه می‌کند. در فرآیند اهدای سلول‌های بنیادی خون‌ساز، در ابتدا به مدت 3 تا 5 روز تزریق زیر جلدی برای تحریک سلول‌های بنیادی مغز استخوان در فرد داوطلب صورت می‌گیرد که از این طریق تعدادی از این سلول‌ها وارد خون محیطی می‌شوند سپس در فرآیند 3 تا 4 ساعته خون محیطی از فرد داوطلب اهدا دریافت و وارد یک دستگاه حاوی ست یکبار مصرف می‌شود. سلول‌های بنیادی از خون جدا شده و مابقی خون به بدن فرد داوطلب بازگردانده می‌شود. در نهایت سلول‌های بنیادی خون‌ساز به‌دست آمده به بیمار نیازمند پیوند تزریق می‌گردد.
تاکنون بیش از 3500 نفر از نیکوکاران به مرکز پذیره‌نویسی سلول‌های خون‌ساز محک پیوسته‌اند و شهروندان ساکن کرج نیز می‌توانند ضمن تماس با شماره 34498537_026 و دریافت پاسخ سؤالات خود، جهت اهدای نمونه، هماهنگی‌های لازم را انجام دهند.
امیدواریم با دستیابی به اهداف پروژه و اتکاء به ظرفیت بزرگ خانواده محک و همراهی جامعه ایران این مرکز تا پایان سال 1400 به یکی از بزرگ‌ترین مراکز پذیره‌نویسی سلول‌های بنیادی خون‌ساز در منطقه تبدیل شود.